جمال الدين محمد الخوانساري
5
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
پاك است أو ، وظاهر اين است كه مراد از اين دو فقره اين باشد كه هر گاه كسى با كسى بىوفائى كرده وفادارى همان شخص با أو در حكم بي وفائى است نزد خداى عزّ وجلّ وبىوفائى با أو در مقابل بىوفائى أو وباندازهء آن بمنزلهء وفاداريست نزد خداى سبحانه تا باعث آگاهى أو شود وبىوفائى را كه از صفات ذميمه است از خود ذايل كند ، نه اين كه هر گاه كسى بي وفائى با شخصي كرده باشد ، ديگرى هم خوب باشد كه بىوفائى كند با أو وبد باشد كه وفادارى كند با أو ، وممكن است كه مراد شامل اين هم باشد ومراد « بيوفائيى » نباشد كه متضّمن بردن حقّى از أو باشد يا خلف وعدى بلكه مراد به « بىوفائى » مجرّد انقطاع وبريدن از أو واختلاط نكردنى با أو باشد و « بوفاى با أو » آميزش كردن با أو ودوستى كردن وشرائط آن بجا آوردن باشد واللّه تعالى يعلم . 1572 اكتساب الحسنات من أفضل المكاسب . كسب كردن نيكوئيها از افزونترين كسبهاست . 1573 الفكر في العواقب يؤمن مكروه النّوائب . فكر در عاقبت ها يعنى عاقبت هر كارى كه آدمي خواهد كه بكند أيمن مىسازد از ناخوشى حادثهها ومصيبتها يعنى از أكثر آنها كه بر كارهاى بي فكر وتأمّل اين كس مترتّب مىشود . 1574 الحرص رأس الفقر وأسّ الّشرّ . حرص سرپريشانى واصل بناى بدى است ، « بودن آن سر پريشانى يعنى عمدهترين اجزاى آن مانند سر كه عمدهء اجزاست » باعتبار اين است كه صاحب حرص مانند مردم پريشان در محنت ورنج طلب وسعى است وهميشه گرفتار آن است واز آن خلاصي ندارد ، بخلاف مردم پريشان ديگر كه همين كه قدر كفافى تحصيل كنند اكتفا كنند بآن وفارغ باشند و « بودن آن أصل بناى بدى » ظاهر است زيرا كه